Sloveense taal



De officiële taal van Slovenië is het Sloveens (Slovenščina of Slovenski jezik), een Zuid-Slavische taal die slechts door ongeveer 2,5 miljoen mensen gesproken wordt, waarvan 1,85 miljoen mensen het als officiële eerste taal gebruikt. De taal wordt voornamelijk gesproken in Slovenië, maar ook door Sloveense minderheden in Friuli-Venezia Giulia, Italië (circa 90.000), in het zuiden van Karinthië en in sommige delen van Stiermarken in Oostenrijk (25.000). Het wordt ook gesproken in Kroatië, met name in Istrië, Rijeka en Zagreb (11,800-13,100), in het zuidwesten van Hongarije (4.000), in Servië (5.000), en door de Sloveense minderheden in de rest van Europa en de wereld (circa 300.000), vooral in de Verenigde Staten, Canada, Argentinië, Australië en Zuid-Afrika.


Geschiedenis

Net als alle andere Slavische talen heeft de Sloveense taal zijn wortels liggen in de proto-Slavische groep, dat later als Oudkerkslavisch naar buiten werd gebracht. De oudste vondsten van het Sloveense schrift staan op Freising manuscripten (Brižinski spomeniki), die waarschijnlijk uit het jaar 1000 komen. Deze religieuze geschriften behoren tevens tot de oudste nog bestaande manuscripten in de Slavische taal.

Het Standaard Sloveens ontstond in de tweede helft van de 16e eeuw dankzij de werken van de Sloveense Lutherse auteurs, die actief waren tijdens de Protestantse Reformatie. De meest prominente schrijvers uit deze periode zijn Primož Trubar (auteur van het eerste Sloveense gedrukte boek), Adam Bohorič (auteur van de eerste Sloveense grammatica), en Jurij Dalmatin (vertaler van de Bijbel naar het Sloveens).

Vanaf de Late Middeleeuwen tot het uiteenvallen van het Oostenrijks-Hongaarse Rijk in 1918, werd er op het grondgebied van het huidige Slovenië Duits en Sloveens en Italiaans gesproken. Duits was de taal van de Adel en Sloveens en Italiaans was de taal van het gewone volk. Tijdens deze periode had de Duitse taal sterke invloed op de Sloveense, waarvan veel verbasterde Duitse woorden terug te vinden zijn in de huidige Sloveense spreektaal. Als gevolg van taalinvloeden uit de aangrenzende ‘niet-Slavische’ landen, zijn er volgens deskundigen 36 verschillende dialecten ontstaan. Desondanks wordt er op de scholen “Knjižni jezik” – Standaardsloveens gedoceerd.


Sloveens of Slowaaks?

De Sloveense taal wordt in het Sloveens “Slovenščina” genoemd, wat niet verward dient te worden met “Slovenčina”, wat de Slowaakse taal betreft. De Sloveense taal komt in zekere zin veel overeen met de Slowaakse taal, aangezien beide talen tot de Slavische talengroep behoren. Hoewel de Sloveense taal tot de Zuid-Slavische groep behoort en de Slowaakse taal tot de West-Slavische groep, zijn deze talen zeer aan elkaar verwant. Het leren van de Sloveense taal brengt dus als voordeel dat er een nieuwe deur open gaat naar de Slavische wereld, waardoor de andere Slavische talen goed te begrijpen zijn.


Een unieke taal

Ondanks het feit dat Sloveens samen met het Kroatisch, Bosnisch, Servisch, Macedonisch en Bulgaars tot de Zuid-Slavische groep behoort, is het Sloveens een unieke taal met eigen woorden en grammaticale regels. Het meest opvallende aan de Sloveense grammatica is het gebruik van de ‘duaal-vorm’, waarbij alle zelfstandige naamwoorden (personen, dieren, dingen, etc.) in tweevoud een andere grammaticale uitgang krijgen, wat tegenwoordig een zeer zeldzaam verschijnsel is in de taalkunde. Het Sloveens wordt geschreven met het Latijnse alfabet aangevuld met letters voorzien van een diakritisch teken: č, š en ž. Daarnaast zijn er een aantal letters die niet voorkomen in het Sloveense alfabet: q, w, x en y. Waar het Nederlands een x schrijft, gebruikt het Sloveens altijd de schrijfwijze ks. Het schrift is ontwikkeld op basis van het Bohorič-schrift en in zijn huidige vorm gepubliceerd door Ljudevit Gaj.


Sloveens leren

De Sloveense taal wordt op het moment aan meer dan 40 universiteiten in verschillende Europese landen gedoceerd. Dat de interesse in de Sloveense taal groeiende is blijkt uit het aantal studenten dat zich jaarlijks aanmeld. Ook interesse om de Sloveense taal te leren? Klik hier om onze online-cursus te volgen.

3-daagse weersverwachting

Vreme

Advertenties

Advertenties